RTK-geleiding: wat is het en wat heb je nodig?

RTK-geleiding is het automatisch sturen van een machine langs een vooraf bepaalde lijn op basis van een centimeter-nauwkeurige RTK-positie. De RTK-correctie zorgt dat je trekker tot op de centimeter weet waar hij staat; de geleiding gebruikt die positie om de machine via een stuurautomaat op een AB-lijn of vast rijpad te houden. Belangrijk onderscheid: de geleiding draait op je eigen stuursysteem. TerraGrid levert de correctie die dat systeem scherp maakt, niet de stuurbox zelf.

In de praktijk noemen veel mensen dit GPS-sturing of een GPS-stuurautomaat, ook al gebruikt de ontvanger meestal meerdere GNSS-systemen tegelijk (GPS, Galileo, GLONASS, BeiDou).

Correctie en geleiding zijn twee verschillende dingen

Veel mensen halen ze door elkaar. De correctie is waar sta ik: het RTK/NTRIP-verhaal van een referentiestation, een correctiestream en een fix op de centimeter. Hoe dat precies werkt staat in Wat is RTK eigenlijk?. Geleiding is hoe blijf ik op de lijn: wat de stuurautomaat met die positie doet.

Het zijn aparte lagen die elkaar nodig hebben. Een centimeter-fix doet niets met je sturen zolang je geen lijnen rijdt; en een stuurautomaat op een zwakke positie stuurt keurig — alleen naast de bedoelde lijn. Pas samen leveren ze een machine die seizoen na seizoen exact hetzelfde spoor pakt.

Wat zit er tussen satelliet en stuur?

De keten voor RTK-geleiding, van boven naar beneden:

1. GNSS-ontvanger op de machine — meet de ruwe positie uit GPS, Galileo, GLONASS en BeiDou.
2. RTK-correctie via NTRIP — dit brengt die positie van meters naar centimeters. Dit is het stuk dat TerraGrid levert.
3. Dataverbinding — via een SIM-kaart, een modem of de hotspot van je terminal. Hierover komt de NTRIP-correctie continu binnen; zonder verbinding geen correctie.
4. Terminal of display — hier staan je AB-lijnen, perceelgrenzen en rijpaden. Vrijwel elk modern stuursysteem heeft dit; ook veel oudere systemen werken al met een scherm.
5. Stuuraandrijving — de stuurautomaat zelf. Af fabriek ingebouwd, of nagebouwd met een elektrisch stuurwiel of een hydraulisch ventiel, meestal met een wielhoeksensor die terugkoppelt hoe de wielen staan.

Valt de correctie of de verbinding weg (schakel 2 of 3), dan stuurt de automaat door op een verlopen positie en loopt je lijn weg. Waarom een fix wegvalt en wat je eraan doet, staat in Waarom valt mijn RTK-correctie weg?.

Kan een oudere machine ook mee?

Meestal wel. Je hebt geen nieuwe trekker nodig voor RTK-geleiding. Voor machines zonder ingebouwde stuurautomaat bestaan nabouwsystemen: een elektrisch stuurwiel dat op de stuurkolom komt, of een hydraulisch ventiel dat op het stuursysteem wordt ingelast, met een eigen terminal en GNSS-ontvanger erbij. Zulke systemen rijden net zo goed op RTK-correcties als een fabrieksoplossing.

Wat je nodig hebt is dus niet zozeer een modern merk, maar een ontvanger en terminal die NTRIP-correcties accepteren. Heb je al een ouder GPS-systeem met scherm, dan is de kans groot dat je alleen de correctiebron hoeft toe te voegen — niet de hele machine te vervangen.

Wat levert RTK-geleiding op?

Een stuurautomaat werkt ook op een gewone GNSS-positie — op sub-meter niveau, met drift. Voor breedwerpig strooien is dat prima. Maar met een RTK-fix werk je doorgaans op 2 tot 3 centimeter, en — belangrijker — herhaalbaar op die centimeter, ook volgend seizoen. Dat verschil zit hier:

• Vaste rijpaden en AB-lijnen sluiten over meerdere seizoenen alleen aan als de positie herhaalbaar klopt. Met RTK rijd je een jaar later op dezelfde sporen.
• Minder overlap betekent minder dubbel werk, en dus minder zaad, kunstmest, diesel en gewasbescherming. Op brede werkgangen tikt dat per seizoen aan.
• Sectiecontrole sluit secties strak op de perceelrand en op elkaar — dat scheelt alleen echt iets als de positie op de centimeter zit.
• Langere werkdagen zonder concentratieverlies: de machine houdt de lijn strakker dan een mens een hele dag volhoudt.

Kort gezegd: de stuurautomaat bepaalt dat de machine stuurt; RTK bepaalt of dat op de juiste plek gebeurt, keer op keer.

Wanneer is het de moeite waard?

Niet elk werk rechtvaardigt RTK-geleiding. Voor breedwerpig strooien of een ruime bemester met overlap die je toch niet ziet, voegt centimeterprecisie weinig toe. Vanaf het moment dat je schoffelt tussen rijen, vaste rijpaden over meerdere seizoenen aanhoudt, strak wilt poten of zaaien, of zodra overlap je geld kost in zaad, brandstof of middelen, verdient het zich doorgaans snel terug. Voor wie biologisch werkt zonder chemische correctie is strakke belijning helemaal geen luxe maar voorwaarde.

Werkt RTK-geleiding met elk systeem?

De geleiding zelf zit in je machine of in je nagebouwde stuursysteem: John Deere, Fendt, Trimble, Topcon, Claas, Valtra, CNH/Case, Kubota, FJDynamics en veel andere. Daar bemoeien wij ons niet mee. Wat wij leveren is de RTK-correctie via NTRIP. De vuistregel: accepteert jouw systeem NTRIP-correcties in het gangbare RTCM-formaat, dan werkt het in de praktijk met ons — ongeacht het merk van je stuurautomaat. Twijfel je over je ontvanger of het correctieformaat, vraag het ons even — we kijken mee.

Veelgestelde vragen

Heb ik een nieuwe trekker nodig voor RTK-geleiding? Nee. Een ontvanger en terminal die NTRIP-correcties accepteren zijn genoeg; voor machines zonder fabrieks-stuurautomaat bestaan nabouwsystemen. Vaak hoef je alleen de correctiebron toe te voegen.

Hoe nauwkeurig is RTK-geleiding? Met een goede RTK-fix werk je doorgaans op 2 tot 3 centimeter, en herhaalbaar op die centimeter — dat laatste maakt vaste rijpaden over seizoenen heen mogelijk.

Werkt geleiding zonder internet? De correctie komt via NTRIP over een mobiele dataverbinding binnen. Valt die weg, dan zakt je fix en stuurt de automaat op een verlopen positie. Daarom is een stabiele verbinding net zo belangrijk als de correctie zelf.

Wat kost het? De stuurhardware verschilt sterk per merk en bouwjaar; die verkopen wij niet. De actuele prijzen voor RTK Basic en RTK Pro vind je op de abonnementen.

En bij TerraGrid

Wij leveren betrouwbare RTK-correcties in heel Nederland die je bestaande stuurautomaat centimeterscherp maken. Wil je dat wij ook de dataverbinding regelen, dan kies je RTK Pro met SIM-kaart; heb je al een goede verbinding, dan volstaat RTK Basic.